In het kort:
- Je hebt een verstuikte enkel als je enkelbanden zijn uitgerekt of (deels) gescheurd zijn
- Het herstel is vaak gunstig en na een of 2 weken kun je meestal gewoon weer lopen. Maar: een verstuikte enkel kán aanhoudende klachten geven of chronisch worden
- De fysiotherapeut kan beoordelen wat de ernst van de verstuiking is en kan je direct adviezen geven in wat wel en wat niet te doen in de eerste fase
- Ook als je aanhoudende of chronische klachten hebt, is behandeling en begeleiding door een fysiotherapeut gewenst
Wat is een verstuikte enkel?
Een verstuikte enkel; het gebeurt vaak uit het niets. Je ziet een drempel over het hoofd, komt ongelukkig terecht na een val of een sprong tijdens het sporten. Plotseling kantelt je voet te ver naar binnen, of juist naar buiten. Je hebt een verstuikte enkel. We spreken van een verstuikte enkel als de enkelbanden zijn uitgerekt, waardoor er kleine scheurtjes in zijn ontstaan. Je enkel wordt verstevigd door een gewrichtskapsel, pezen en enkelbanden. Die lopen langs de binnen- en buitenkant van het gewricht. Bij een verstuiking gaat het meestal om de banden aan de buitenkant van de enkel. De ernst van een verstuiking kan verschillen en wordt vaak aangeduid in drie gradaties:
- Gradatie 1: lichte verstuiking. Verrekking van de gewrichtsbanden met miniem letsel. Soms met wat lichte zwelling en gevoeligheid. Erop staan en lopen is mogelijk
- Gradatie 2: middelmatige verstuiking. De gewrichtsbanden zijn gedeeltelijk gescheurd en er is sprake van zwelling en blauwe plekken. Erop staan en lopen is pijnlijk en gaat moeilijk
- Gradatie 3: Ernstige verstuiking: volledige afscheuring van de gewrichtsbanden en er is sprake van een forse zwelling en blauwe plekken. Erop staan of lopen is vaak niet mogelijk
De klachten van een verstuikte enkel
Deze zijn afhankelijk van de ernst van de verstuiking, zoals hierboven bij de verschillende gradaties wordt beschreven.
In het algemeen is staan en lopen pijnlijk bij een verstuikte enkel. Verder kan de enkel dik en blauw worden doordat er bloedvaatjes stuk zijn gegaan.
Bij een lichte verstuiking zijn mensen gemiddeld gezien binnen 6 weken weer volledig herstel en kunnen zij weer volledig sport beoefenen zonder klachten.
Normaal gesproken kunnen mensen met een middelmatige tot ernstig verstuikte enkel na een tot twee weken weer als normaal lopen. Vrijwel iedereen functioneert na zes tot acht weken weer normaal in het volledig belasten in het dagelijks leven en kan na acht tot twaalf weken weer sporten.
Een enkelbandblessure kán chronisch worden. Je enkel blijft dan pijnlijk en instabiel. Je hebt het gevoel dat je ieder moment je enkel weer kunt verzwikken. Deze angst vergroot de kans op een nieuwe blessure. Als je langdurig klachten hebt, kan dit leiden tot vermindering van kracht en coördinatie. Soms neemt na verloop van tijd ook het uithoudingsvermogen af.
Behandeling van een verstuikte enkel
Bij een lichte tot middelmatige verstuiking van de enkel, bestaat behandeling vooral uit pijnbestrijding en zorgen dat de zwelling afneemt. Meestal krijg je het advies om een zwachtel of elastische kous te dragen. Je krijgt oefeningen om de enkel in beweging te houden en om je enkel te versterken.
Bij een zwaardere verstuiking heeft je enkel meer ondersteuning nodig. Denk aan tape, een brace of een spalk. Om een botbreuk uit te sluiten, moet je misschien een röntgenfoto of een scan laten maken. Als je enkel ernstig verstuikt is, wordt soms (voor korte tijd) gipsverband aangebracht. Daarna krijg je een paar weken tapeverband. In uitzonderlijke gevallen moet een verstuikte enkel geopereerd worden.
Wat kan de fysiotherapeut voor je betekenen?
Bij verdenking van een graad 1 of 2 verstuiking zal je fysiotherapeut kunnen vertellen wat de ernst van de verstuiking is door middel van een vraaggesprek en lichamelijk onderzoek. Je hoeft dus niet eerst naar je huisarts maar kunt direct een afspraak maken bij de fysiotherapeut. Mits het zeer aannemelijk dat er sprake is van een graad 3 verstuiking en/of dat er iets gebroken is, in dat geval is eerst een bezoek aan een (huis)arts aangeraden.
Gedurende de revalidatie geeft je fysiotherapeut je oefeningen om de enkel in beweging te houden. Deze geeft begeleiding in welke mate je de enkel mag belasten en wanneer je welke activiteiten weer mag hervatten. De enkel en om liggende structuren raken door het letsel verder verzwakt en je krijgt gefaseerd oefeningen om de enkel te versterken. Uiteindelijk zal je oefeningen doen die ervoor kunnen zorgen dat je weer voorbereid wordt bijvoorbeeld voor een bepaalde sport of soort werk te kunnen verrichten. Oefeningen zijn ook gericht op preventie, dus het voorkomen van een verstuiking. Hoe kun je voorkomen dat je (weer) een verstuikte enkel krijgt?
- Draag schoenen die goed passen
- Train je onderbeenspieren
- Ga niet meteen weer sporten. Na een enkelblessure is het beter advies te vragen van een fysiotherapeut of specialist
- Als je weer begint met sporten, draag dan (afhankelijk van het soort sport) een poosje of zwachtel of een brace om je enkel te beschermen
Onze fysiotherapeuten staan klaar om je snel te kunnen helpen bij je klachten. Omdat we binnen jouw werkplek of in de nabije omgeving gevestigd zijn, kunnen wij snel en efficiënt de behandeling starten zonder dat je daar veel tijd aan kwijt bent. Onze fysiotherapeuten kennen jouw werkplek goed. Zij hebben onder andere veel kennis van de werkplekken, werkhoudingen en belastingen waar de werknemers binnen het bedrijf mee te maken hebben. Zo kunnen zij samen met jou de juiste behandeling en begeleiding bepalen die het best past bij jouw persoonlijke situatie.